100 jaar Verkade-album ‘De Vecht’

100 jaar Verkade-album ‘De Vecht’
In 2015 was het 100 jaar geleden dat het Verkade-album ‘De Vecht’ van Jac. P. Thijsse werd uitgegeven. Voor het Vechtstreekmuseum te Maarssen aanleiding om een tentoonstelling te organiseren.
De Foto- en Videoclub Loenen werd gevraagd om foto’s te maken van 27 locaties waar de aquarellen en pentekeningen door de kunstenaars waren gemaakt. Na de tentoonstelling werd het plan opgevat om van alle 156 locaties die in het album voorkomen een foto te maken.
Dankzij de Historische Kringen uit Maarssen, Breukelen, Loenen, Kortenhoef en Nederhorst den Berg en passanten in de verschillende dorpen konden we de bijna-niet-terug-te-vinden locaties toch opsporen.
In 2 presentaties laten we zien hoe de locaties langs de Vecht er 100 jaar later uitzien.

NMU-bijeenkomst over de toekomst van de Utrechtse melkveehouderij

Op 16 december organiseerde de NMU een bijeenkomst over de toekomst van de Utrechtse melkveehouderij. Op boerderij Fortzicht in Groenekan waren ruim 50 mensen aanwezig om naar enkele sprekers te luisteren en om vervolgens met elkaar van gedachten te wisselen. De samenstelling was erg divers: Statenleden, wethouders, ambtenaren van provincie, gemeenten en waterschap, agrariërs en medewerkers van natuurorganisaties.

Zie http://www.nmu.nl/nieuws/duurzame-melkveehouderij-utrecht/

Ook bij gelijkblijvend beleid zal het aantal bedrijven tot 2020  vermoedelijk teruglopen van 18.000 naar 12.000.
Wat gaat er met de gronden gebeuren die als gevolg hiervan vrij (kunnen) komen?
Hier ligt zowel een kans als een bedreiging. Gechargeerd:
  • kans: instandhouding kleinschalig cultuurlandschap en weidevogels enz. door samenwerking en omschakeling naar ‘groene boeren’
  • bedreiging: teloorgang cultuurlandschap en verdere monocultuur door opkoop gronden door intensive veehouderij (veelal in Brabant gevestigd) die 3 x per jaar door een loonwerker laat maaien en 1 x per jaar de grond gebruikt voor zijn mestoverschot.

 

Definitief Ontwerp voor de inrichting van het Natura2000 gebied Oostelijke Vechtplassen

Het College van Gedeputeerde Staten van Utrecht heeft 5 juli jl. het Definitief Ontwerp voor de inrichting van het Natura2000 gebied Oostelijke Vechtplassen Utrecht vastgesteld. Dat is het startsein voor de natuurinrichting van het gebied.

Gebiedscommissie Utrecht West heeft in opdracht van de provincie het Definitief Ontwerp opgesteld. Hierin staat beschreven welke maatregelen op welke locaties worden uitgevoerd. Ook wordt toegelicht waarom deze maatregelen worden uitgevoerd en welke opbrengst dat zal hebben voor Natura2000. Het definitief ontwerp met draagvlak van alle betrokken partijen hadden we niet kunnen bereiken zonder de inzet van deze partijen.

De maatregelen in het Definitief Ontwerp richten zich op het creëren van een robuust watersysteem en op een mozaïek van de diverse stadia van laagveenverlanding (van open water tot bos). In de toekomst wordt de goede kwel langer in het gebied vastgehouden, waardoor de inlaat van kwalitatief minder geschikt Vechtwater kan worden beperkt. De waterkwaliteit in het gebied verbetert hierdoor. Door instellen van natuurlijk peilbeheer (hoog peil in de winter, laag peil in de zomer) worden natuurdoelen ook beter bediend.

In de toplaag is meestal veel fosfaat aanwezig. Dit wordt verwijderd door afplaggen, met name in de laagtes. Hoogteverschillen worden zo geaccentueerd. Er worden nieuwe petgaten gegraven en dichtgegroeide petgaten weer opengemaakt. Een deel van de oevers wordt afgeschuind om de overgang tussen land en water meer natuurlijk in te richten. Dit alles leidt tot een verspreiding in ruimte en tijd van alle stadia van laagveenverlanding: open water, krabbescheervelden, trilvenen, veenmosrietland, blauwgrasland, rietstroken, moerasbos.

De voorbereiding van de natuurinrichting en het aanvragen van benodigde vergunningen is inmiddels gestart. De eerste stap hierin is het opstellen van een uitvoeringsstrategie. De feitelijke inrichting start in 2017.

 

Leergang Vechtologie – 2016

Leergang Vechtologie

De Vechtplassencommissie en de Vrienden van de Vecht organiseren, samen met IVN Vecht en Plassengebied, de leergang Vechtologie. De reeds verzorgde modules gingen over de thema’s:
Landschap, Natuur, Cultuurhistorie, Water en Kunst en Bedrijvigheid in de Vechtstreek.

Ook dit jaar vindt er weer een leergang plaats: Kenniswandelingen in Vechtse dorpen en stadskernen.

Actuele gegevens Vechtologie (2016)

Meer informatie over aanmelden en programma.

 

Werk aan de Vecht

In het afgelopen werkjaar heeft de vrijwilligersgroep Werk aan de Vecht weer heel wat kap- en snoeiwerk geleverd.

Er is een vaste kern ontstaan van mensen die vaak komen en dit is een hechte groep geworden. Er wordt niet alleen hard gewerkt maar het is ook gezellig en het altijd weer mooie Vechtlandschap geeft veel inspiratie. Op de jaarlijkse Natuurwerkdag begin november 2015, ook dit jaar weer op Gunterstein, bleek er veel belangstelling te zijn voor het werken in de natuur.
Ruim 20 vrijwilligers kwamen af op de breed verspreide oproep. Het zou mooi zijn als een aantal van deze mensen mee blijft draaien op de werkdagen die nu, naast de zaterdag, vaker op doordeweekse dagen plaats vinden.
Dit jaar is er, naast Vreedenhorst en Gunterstein, een nieuw landgoed bijgekomen: Wittensteijn in Vreeland. Het blijkt prettig om enkele vaste werklocaties te hebben waar we de eigenaren en het landschap kennen. Het is een heel mooi gebied waar met name de vele wilgen langs de Vecht het nodige onderhoud vragen.
Ieder werkjaar sluiten we af met een bijzondere bijeenkomst. Begin mei 2015 waren we met ruim 20 mensen in boerderijmuseum Vredegoed in Tienhoven. Er werden enkele boeiende presentaties gegeven en de catering door Rivierkeuken was weer een feest.
Graag wordt verwezen naar de site: www.werkaandevecht.nl. Hier is ook een planning van werkdagen en locaties opgenomen.
Nieuwe vrijwilligers zijn van harte welkom om eens een dag mee te doen!

Terugblik op het baggeren van de Vecht

De rivier de Vecht is in de loop der jaren sterk vervuild geraakt door lozingen en intensief gebruik van de rivier. Een dikke laag slib met zware metalen en andere chemicaliën is de afgelopen jaren weg gebaggerd om te zorgen dat de natuur zich weer kan herstellen. Maar liefst 2,5 miljoen kuub slib is afgevoerd. Het water is nu weer helder en schoon. Vroege Vogels maakte hierover de onderstaande reportage:

Vroege Vogels: De Vecht uitgebaggerd

kooien

 

Symposium Vechtplassencommissie 5 september

Met een schone Vecht begínt het pas echt.

Na het succesvol uitgevoerde restauratieplan Vecht door het Waterschap Amstel, Gooi en Vecht,  werd de Vecht recent schoon verklaard. In een symposium van de Vechtplassencommissie op
5 september 2015 werd gesproken over alle verbeteringen die in de afgelopen jaren zijn bereikt, en van gedachten gewisseld over mogelijke toekomstige maatregelen die de kwaliteit van de Vecht voor de toekomst kunnen borgen en verder verbeteren. Na een korte terugblik op het project ging het over de aandachtspunten voor de nabije toekomst. Genoemd werd onder andere het verder verbeteren van het doorzicht van het water van de Vecht. Pas als het aantal soorten water- en oeverplanten en vissen in de Vecht op niveau is, beantwoordt de Vecht aan de norm van de Europese Kader Richtlijn Water. Als voorbeeld werd een natuurlijke inrichting van oeverlandjes langs de Vecht genoemd als mogelijke bijdrage. Maar ook het inrichten van ‘kraamkamers’ voor vissen in rustige, tegen golfslag beschermde oevers, waar zich ook een variëteit aan waterplanten kan ontwikkelen. Het verder herstel van de jaagpadenstructuur langs de Vecht kan bijdragen aan de mogelijkheid voor meer mensen, van de mooie Vecht te laten genieten. Inzicht bij de bewoners in de werkzaamheden die Waternet uitvoert in opdracht van het Waterschap Amstel, Gooi en Vecht is, ook gezien in het licht van de klimaatverandering van groot belang, aldus de dijkgraaf van het Waterschap Amstel, Gooi en Vecht. De Vechtplassencommissie zal de presentaties van het symposium bundelen in een paper die te zijner tijd op de website bekend gemaakt zal worden. Zie ook www.vecht.nl en www.vechtplassencommissie.nl.

Presentaties sprekers symposium:

Aandachtspunten voor behoud Vechtkwaliteit: Drs. Bart Specken, ecoloog Waternet

Restauratieplan De Vecht in vogelvlucht: drs. Marie-Josée Leloup, projectleider Waternet

Waar haalt Amsterdam haar drinkwater?: Frank Smits, hydroloog Waternet. Bronhydrologie-Weesperkarspel

Programma symposium

Archief Vechtplassencommissie

Ida Kemperman, de voormalige stadsarchivaris van Weesp, heeft in de afgelopen jaren onnoemelijk veel werk verzet met betrekking tot de ordening van het archief van de Vechtplassencommissie kortweg het VPC-archief.  Dat bestond voor het grootste deel uit georganiseerde dozen en mappen dat nu toegankelijk gemaakt is voor gebruik door geïnteresseerde. Het zal gevestigd zijn in het gemeente archief van Weesp en gedigitaliseerd worden door regionaal historisch centrum (RHC) Vecht en Venen.

Ordening VPC-archief
Inleiding VPC-archief
Inventaris VPC-archief

Nieuwe boeken

Vreeland, 750 jaar geschiedenis in vogelvlucht
Met de viering van 750 jaar stadsrechten neemt Vreeland een bijzondere plaats in binnen de Vechtstreek. De stadsrechtverlening in 1265 door bisschop Hendrik van Vianden is aanleiding tot een heel jaar festiviteiten en bijzondere gebeurtenissen. Zo is begin dit jaar het boek ‘Vreeland, 750 jaar geschiedenis in vogelvlucht’ verschenen, van de hand van Juliette Jonker-Duynstee en Anton Cruysheer. Een boeiend boek met 400 afbeeldingen, dat niet alleen allerlei aspecten van Vreeland belicht, maar ook van de geschiedenis van de Vechtstreek met de ontginningen en de buitenplaatsen. Regisseur/filmmaker Jelle van Doornik filmde drie jaar lang mensen en gebeurtenissen in het dorp, wat resulteerde in de prachtige documentaire ‘Anno Nu’ (www.britanniafilm.nl). Zie ook: www.vreeland750.nl
www.boek.nl/bekijkboek/9789082299106

Gouden Bochten, Amsterdam en de Vechtstreek
Onlangs verscheen het boekje ‘Gouden Bochten – Amsterdam en de Vechtstreek’, geschreven door Juliette Jonker-Duynstee en Steven de Clercq. In dit fraai vormgegeven boekje worden de achtergronden toegelicht van de verwevenheid tussen de ‘gouden bochten’ van de Amsterdamse grachtengordel in de 17de en 18de eeuw en de ‘gouden bochten’ van de rivieren ten zuidoosten van de stad, waar concentraties buitenplaatsen verrezen, gebouwd door de grachtenbewoners. Er wordt aandacht besteed aan de gelijktijdige metamorfose van stad en platteland, de bouw van grachtenpanden en buitenplaatsen, aspecten als het buiten genieten, pronken en sociale netwerken. Maar ook wordt ingegaan op de vraag en aanbod van voedsel, brandstof en water, het transport over en weer en het verval en de wederopstanding van de buitens.
De banden tussen stad en platteland zijn ook zichtbaar gemaakt in vier Gouden Bochtenfietsroutes, die van de Gouden Bochten van Amsterdam naar de Gouden Bochten van de Amstel, Angstel, Vecht en Gein en door ’s Graveland lopen. Deze routes zijn in digitale vorm te zien op www.goudenbochten.nl.
Het boekje is voor € 10,- te koop bij de lokale boekhandels of te verkrijgen bij de diverse historische kringen. www.boek.nl/bekijkboek/9789062623730

crop_389_colw_300

Wethouders-gesprekken

Waarover praat de VPC met wethouders? De VPC bewandelt vele wegen om haar doelstelling, een hoge kwaliteit van landschap, natuur en cultuur in de Vechtstreek, te bereiken. Een van de instrumenten is om de vinger aan de pols te houden bij de gemeentebesturen en met name wethouders en ambtenaren. Waar gaat het dan zoal over?
In algemene zin staan op de agenda zaken rond beleidsontwikkeling, advisering en handhaving. Zo is vrij recent in Stichtse Vecht de financiële en beleidsstructuur rond monumentenzorg gewijzigd. Dat was aanleiding voor de VPC om bij de wethouder voorstellen te doen voor een nadere uitwerking van de procedures rond de zorg voor onroerende gemeentelijke monumenten. En er o.a. voor te pleiten dat de gemeente eigenaren die ontwikkelplannen hebben voor monumenten zo vroeg en zo goed mogelijk informeert over de voorschriften maar deze eigenaren vooral ook de weg wijst naar potentiële bronnen voor cultuurhistorische kennis over hun objecten. Constructief overleg en advies in de beginfase leidt immers tot een effectiever en fraaier resultaat dan commentaar achteraf. In haar “servicemomenten” kan de gemeente dit zoveel mogelijk bevorderen.
In het verlengde van de adviesrol van de VPC op het terrein van landschap, natuur en cultuur wordt ook regelmatig van gedachten gewisseld over de kansen en bedreigingen van bepaalde door de VPC gesignaleerde concrete ontwikkelingen. Zo heeft de VPC bijvoorbeeld haar zorgen geuit over de bouwkundige staat van de enige nog resterende steenoven aan de Vecht bij Breukelen: Vecht en Rhijn. De VPC ziet met lede ogen aan dat dit object in toenemende mate vervalt. We zouden het verlies van het laatste tastbare overblijfsel van dit Vechtse ambacht zeer betreuren. Samen met de gemeente hebben we onderzocht hoe we het verval zouden kunnen stoppen. Helaas is er tot nog toe geen oplossing gevonden die leidt tot het behoud van dit cultuurhistorisch waardevolle object.